Hukukçular Derneği Diyarbakır İl Temsilciliği, İsrail Parlamentosu tarafından 30 Mart 2026 tarihinde kabul edilen idam cezasına ilişkin yasal düzenlemeye yönelik yazılı bir açıklama yayımladı. Temsilcilik adına açıklamayı yapan Avukat Elif Ciniviz, söz konusu düzenlemenin uluslararası hukuk normları ve temel insan hakları açısından ciddi sakıncalar içerdiğini ifade etti.
Açıklamada, özellikle işgal altındaki topraklarda yürürlüğe konulan bu tür yasaların meşruiyetinin uluslararası hukuk bakımından tartışmalı olduğuna dikkat çekildi. İşgalci bir gücün, kontrolü altındaki bölgelerde kendi hukuk sistemini sınırsız şekilde uygulayamayacağı vurgulanarak, yeni düzenlemenin uluslararası hukukun temel ilkeleriyle örtüşmediği kaydedildi.
Yasada yer alan “İsrail Devleti’nin varlığını ortadan kaldırma amacıyla işlenen öldürme fiilleri” ifadesine işaret edilen açıklamada, “terör” kavramının geniş ve muğlak biçimde tanımlanmasının uygulamada keyfi sonuçlara yol açabileceği uyarısında bulunuldu. Ayrıca, temyiz ve itiraz yollarının sınırlandırılmasının yargı süreçlerindeki güvenceleri zayıflattığı ve adil yargılanma hakkı açısından endişe verici olduğu belirtildi.
Hukukçular Derneği, İsrail’in taraf olduğu Medeni ve Siyasi Haklar Uluslararası Sözleşmesi kapsamında idam cezasının yalnızca en ağır suçlar için ve sıkı usul güvenceleri çerçevesinde uygulanabileceğini hatırlatarak, mevcut düzenlemenin bu standartlarla uyumlu olmadığını vurguladı.
Açıklamada ayrıca, işgal altındaki topraklarda cezai yetkilerin kullanımının IV. Cenevre Sözleşmesi ile sınırlandırıldığına dikkat çekildi. İşgalci gücün bu yetkileri sivil nüfusun korunması amacıyla kullanması gerektiği ifade edildi.
Öte yandan, söz konusu düzenlemenin Filistin’de ve İsrail içinde faaliyet gösteren hukukçular ile insan hakları savunucuları tarafından yargıya taşındığı bilgisine de yer verildi. Sürecin uluslararası kamuoyu tarafından yakından takip edilmesi gerektiği belirtildi.
Hukukçular Derneği Diyarbakır İl Temsilciliği’nin, düzenlemeye karşı uluslararası hukuk mekanizmaları nezdinde girişimlerde bulunduğu ve Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Konseyi özel prosedürleri kapsamında ilgili raportörlüklere başvurular yaptığı bildirildi.
Açıklamanın sonunda hukukçulara, insan hakları savunucularına ve sivil toplum kuruluşlarına uluslararası hukuk çerçevesinde duyarlılık çağrısı yapıldı.