Diyarbakır’ın Sur ilçesinde meyan kökü şerbeti, uzun yıllardır hem yöre halkı hem de ziyaretçiler tarafından tercih edilen geleneksel içeceklerden biri. Bölgede “Ava Sûse” adıyla da bilinen şerbet, hafif acımsı tadı ve ferahlatıcı özelliğiyle dikkat çekiyor.
Yapım Süreci Geleneksel Tarzda
Sur sokaklarında satış yapan esnaf Muhammed Batıbayır, meyan kökü şerbetinin yapım sürecini şöyle anlattı:“Batman, Bismil ve Diyarbakır gibi bölgelerden çıkarılan meyan köklerini çekiçle ezerek özünü çıkarıyoruz. Daha sonra 4-5 saat suda bekleterek kıvamını almasını sağlıyoruz. Son aşamada ise bakır veya metal kaplarda soğuk şekilde içime hazır hale getiriyoruz.”
Şifa Kaynağı Olarak Meyan Kökü
Batıbayır, meyan kökü şerbetinin sadece bir içecek olmadığını, aynı zamanda sağlık açısından da faydaları bulunduğunu vurguladı.
“Öksürüğe, boğaz ağrılarına ve solunum yolu rahatsızlıklarına iyi geliyor. Yaz aylarında soğuk, kış aylarında ise demlenerek çay şeklinde sunuyoruz. Bardağı 20 TL’den satılan meyan kökü şerbeti, Diyarbakır’da oldukça bilinen geleneksel bir lezzettir.”
Tarih Boyunca Meyan Kökü
Meyan kökünün tarihi de oldukça eskiye dayanıyor. Geçmiş dönemlerde pek çok hastalığın tedavisinde kullanıldığı biliniyor. Ünlü seyyah Evliya Çelebi, Seyahatname’sinde meyan kökünden “Güneydoğu içeceği” olarak bahsetmiş ve yapılışını şöyle anlatmıştı: “Bu edviyeyi değirmenlerde öğütüp bir gece suda yatırıp şerbetini çıkarırlar. Sabah akşam bir kase nûş ederler.”