İsrail’in, Somali’den tek taraflı bağımsızlığını ilan eden Somaliland’ı “ülke” olarak tanıdığını duyurmasının ardından bölgede başlayan kutlamalar sürüyor. Çok sayıda Somalilandlı, sosyal medya hesaplarından İsrail bayrağıyla verdikleri fotoğrafları paylaşarak karara destek verdi. Paylaşımlar kısa sürede büyük tepki toplarken, bölgedeki hassas dengeler yeniden gündeme geldi.
İsrail, Somaliland’ı Tanıyan İlk Ülke Oldu
İsrail Başbakanlık Basın Ofisi tarafından yapılan yazılı açıklamada, İsrail’in Somaliland’ı “bağımsız bir ülke” olarak tanıdığı bildirildi. Açıklamada, Başbakan Binyamin Netanyahu, Dışişleri Bakanı Gideon Saar ve Somaliland yönetiminin başındaki Muhammed Abdullahi arasında karşılıklı tanıma kararının imzalandığı ifade edildi. Ayrıca tarafların belgeyi imzalarken gerçekleştirdiği görüntülü görüşme de kamuoyuyla paylaşıldı.
Netanyahu, karardan duyduğu memnuniyeti dile getirerek Abdullahi’yi resmi ziyaret için İsrail’e davet etti. Bu adımla birlikte İsrail, Somaliland’ı tanıyan ilk ülke konumuna geldi.
Abraham Anlaşmaları Vurgusu
Netanyahu, Somaliland’ın İsrail ile ilişkileri normalleştirmeyi hedefleyen Abraham Anlaşmaları’na katılma talebini de gündeme taşıdı. Bu konunun, ay sonunda ABD Başkanı Donald Trump ile yapılması planlanan görüşmede ele alınacağını belirtti. Açıklama, İsrail’in Afrika Boynuzu’ndaki siyasi etkisini artırma çabası olarak yorumlandı.
Somaliland’da Kutlamalar Sürüyor
İsrail’in tanıma kararının ardından Somaliland’da sokaklarda ve sosyal medyada kutlamalar dikkat çekti. Bazı kişiler İsrail bayrağıyla poz verirken, bu görüntüler Somali kamuoyunda ve bölge ülkelerinde tepkiye yol açtı. Uzmanlar, bu tür sembolik adımların bölgede yeni gerilimleri tetikleyebileceği uyarısında bulunuyor.
Etiyopya İle Somali Arasındaki Kriz
Somaliland, 1991 yılında Somali’den tek taraflı olarak ayrıldığını ilan etti ancak bugüne kadar uluslararası toplum tarafından bağımsız bir devlet olarak tanınmadı. Somali yönetimi ise Somaliland’ı ülkenin ayrılmaz bir parçası olarak görüyor ve bölgeyle ilgili tüm uluslararası anlaşmaların yalnızca Mogadişu’nun yetkisinde olduğunu vurguluyor.
Öte yandan, 1 Ocak 2024’te Somaliland ile Etiyopya arasında imzalanan mutabakat zaptı, bölgesel tansiyonu ciddi biçimde artırmıştı. Etiyopya’nın Somaliland’ı tanımaya hazırlanması ve denize erişim karşılığında işbirliği planları, Somali’nin sert tepkisine ve diplomatik krize neden olmuştu. Arap Birliği, Afrika Birliği, Kenya ve Cibuti’nin girişimleri sonuçsuz kalmıştı.
Türkiye’nin Ankara Süreci kapsamında tarafları bir araya getirmesiyle tansiyon düşerken, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ev sahipliğinde 11 Aralık’ta Ankara’da yapılan görüşmelerde çözüm için mutabakata varıldı. Anlaşmada Somali’nin toprak bütünlüğü teyit edilirken, Etiyopya’nın denize erişim taleplerinin karşılıklı kazanç sağlayacak bir işbirliği sürecine dönüştürülmesi benimsendi.