Diyarbakır’ın tarihi Sur ilçesinde yükselen ve kentin mimari kimliğiyle bütünleşen Ziya Gökalp İlkokulu, bir asrı aşan eğitim serüveniyle geçmiş ile geleceği aynı çatı altında buluşturuyor. 1910 yılında Diyarbakır’a özgü bazalt taşından inşa edilen okul, 115 yıldır kesintisiz şekilde eğitimin sürdürüldüğü nadir yapılardan biri olarak dikkat çekiyor.
Kurulduğu ilk yıllarda yaklaşık 12 yıl boyunca kız mektebi olarak hizmet veren yapı, 1922 yılından itibaren ilkokul kimliğiyle eğitim-öğretime devam etti. Cumhuriyet döneminde Diyarbakır’ın önemli fikir insanlarından Ziya Gökalp’in adını alan okul, bugün hem ilkokul hem de ortaokul olarak faaliyetini sürdürüyor. Eğitim yuvasında günümüzde yaklaşık 800 öğrenci öğrenim görüyor.
Okul Müdürü Mustafa Bozkuş, yapının kuruluşundan bu yana yalnızca eğitim amacıyla kullanıldığını vurgulayarak, “Bu bina hiçbir zaman farklı bir kuruma devredilmedi. Kurulduğu günden itibaren istisnai biçimde sürekli bir eğitim yapısı olarak kaldı. Bu yönüyle Diyarbakır’da eşsiz bir örnek” dedi.
Sur ilçesinin kendine has mimarisini yansıtan okulun Karacadağ bölgesinden çıkarılan dişi bazalt taşından yapıldığını belirten Bozkuş, binanın aslına uygun şekilde restore edildiğini ifade etti. Okulun simgesi haline gelen tarihi kapının ise 115 yıllık geçmişine rağmen özgün dokusunu koruduğunu söyledi. “Farklı dönemlerde restorasyonlar yapıldı ancak kapının orijinal yapısı muhafaza edildi. Her sabah öğrencilerimiz bu kapıdan geçerek tarihle iç içe bir eğitime adım atıyor” diye konuştu.
Ziya Gökalp İlkokulu’nun yalnızca bir eğitim kurumu değil, aynı zamanda Diyarbakır’ın kültürel hafızasının bir parçası olduğunu dile getiren Bozkuş, okuldan yetişen pek çok siyasetçi, yazar, şair ve düşünürün öğrenciler için ilham kaynağı olduğunu kaydetti. Amaçlarının eski mezunları bir araya getirmek ve yeni kuşaklara güçlü bir rol model sunmak olduğunu da sözlerine ekledi.
Öğrenciler de tarihi bir okulda eğitim görmenin gururunu yaşıyor. Üçüncü sınıf öğrencisi İnci Aslan Alp, okulunu çok sevdiğini belirterek, “Burası hem çok güzel hem de tarihi. Ailemden büyüklerim de burada okumuş, o yüzden kendimi şanslı hissediyorum” dedi. Dördüncü sınıf öğrencisi Muhammed Emir Batıhan ise, “İlk geldiğimde buranın özel bir okul olduğunu anlamıştım. Buradan mezun olmak ve ileride iyi bir meslek sahibi olmak istiyorum” ifadelerini kullandı.
Bir asrı geride bırakan Ziya Gökalp İlkokulu, tarihi kapısından her gün yeni umutları içeri alırken, Sur’un taş duvarları arasında eğitimin hiç sönmeyen ışığını taşımaya devam ediyor.