Gemiyi vurdular

ABD Başkanı Donald Trump, İran basının Tahran hükümetinin müzakerelerin ikinci turuna katılmayı reddettiğini açıklamasının ardından ABD Donanması’nın deniz ablukasını geçmeye çalışan İran’a ait bir kargo gemisinin vurulduğunu açıkladı. Trump, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada İran’a ait yaklaşık 270 metre uzunluğunda ve bir uçak gemisiyle neredeyse aynı ağırlığa sahip olan TOUSKA adlı kargo gemisinin ablukayı geçmeye çalıştığını belirterek, "Bu girişim onlar için iyi sonuçlanmadı. ABD Donanması'na ait güdümlü füze destroyeri USS SPRUANCE, TOUSKA'ya Umman Denizi'nde durması yönünde açık bir uyarıda bulundu. İran mürettebatı bu uyarıya uymayı reddedince donanma gemimiz, makine dairesine açtığı ateşle gemiyi durdurdu" dedi. Geminin kontrolünün şu anda ABD deniz piyadelerinde olduğunu ifade eden Trump, "TOUSKA, daha önce gerçekleştirdiği yasadışı faaliyetler nedeniyle ABD Hazine Bakanlığı'nın yaptırım listesinde yer alıyor. Gemi tamamen bizim kontrolümüzde; şu an içinde ne olduğuna bakıyoruz" dedi.

İran basını ise Trump’ın iddiasını yalanladı. İran basınında yer alan haberde söz konusu geminin adına yer verilmezken, "Umman Denizi çevresindeki sulara konuşlanan ABD terör kuvvetleri, bir İran ticaret gemisini İran karasularına geri dönmeye zorlamak amacıyla ateş açtı. Ancak İran gemisine destek sağlamak üzere Devrim Muhafızları deniz birliklerinin zamanında bölgeye ulaşması ve hızlı müdahalesi sayesinde Amerikalılar geri çekilmek ve bölgeden kaçmak zorunda kaldı" denildi.

ABD Başkanı Donald Trump, Amerikan heyetinin İran ile müzakerelerde bulunmak üzere Pakistan'a hareket ettiğini ve yarın akşam İslamabad’da olacaklarını söyledi. “İran ateşkesi ciddi şekilde ihlal etti ancak yine de barış anlaşmasına varılabileceğini düşünüyorum. Çok adil ve makul bir teklif öneriyoruz, umarım kabul ederler” diyen Trump, Tahran’ın tekliflerini kabul etmemesi halinde ise ülkedeki tüm enerji santrallerinin ve köprülerini yıkacaklarını söyledi.

Ancak İran cephesinden Trump’ın müzakere iddiasına jet hızında bir yalanlama geldi. İran basını, ABD’nin Hürmüz Boğazı’nda uyguladığı deniz ablukasını devam ettirmesi halinde Tahran'ın müzakerelerin sonraki turuna katılmayacağını yazdı. Yarı resmi Tasnim Haber Ajansı’nın haberinde ayrıca, ABD ile yürütülen ilk tur müzakerelerinden sonra mesaj alışverişinin devam ettiği ancak Hürmüz Boğazı’nda devam eden ablukadan dolayı İran’ın Pakistan’a müzakere heyeti göndermesi hususunda henüz karar almadığı belirtildi. İran resmi devlet ajansı IRNA, İran hükümetinin müzakerelerin ikinci turuna katılmayı reddettiğini öne sürdü. İran hükümetinin söz konusu kararı ABD’nin aşırı talepleri, gerçekçi olmayan beklentileri, sürekli değişen tutumu ve ateşkes ihlali olarak değerlendirdiği devam eden deniz ablukası nedeniyle aldığını belirtti.

Öte yandan İran Devrim Muhafızları Ordusu da ABD'nin İran gemilerine uyguladığı abluka kaldırılana kadar Hürmüz'ün kapalı kalacağını söyledi. Devrim Muhafızları ayrıca ABD Donanması'nın İran gemilerine saldırması durumunda “ağır bir darbe” alacağını ifade etti, uyarıları dikkate almayan gemilerin ise hedef alınacağı belirtildi.

İran Devrim Muhafızları, gemilerin ve sahiplerinin Devrim Muhafızları'nın açıklamalarını takip etmeleri gerektiğini, ABD Başkanı Trump'ın açıklamalarının "geçerliliğinin olmadığını" söyledi. İran'ın baş müzakerecisi ve Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf da ABD ile müzakerelerde ilerleme kaydedildiğini söyledi ama aralarında hala bir “mesafenin” olduğunu söyledi. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ABD Başkanı Trump'ın İran'ı nükleer haklarından mahrum bırakmasının hiçbir gerekçesi olmadığını söyledi. Pezeşkiyan, "Trump, İran'ın nükleer haklarını kullanamayacağını söylüyor ama hangi suçtan dolayı olduğunu belirtmiyor. O kim ki bir ulusu haklarından mahrum ediyor?" ifadelerini kullandı.

İran'ın Tasnim haber ajansı, İran Silahlı Kuvvetleri'nin Hürmüz Boğazı'ndan geçmeye çalışan iki tankeri uyarıda bulunduktan sonra geri çevirdiğini söyledi. Botsvana ve Angola bandıralı olduğu belirtilen gemilerin geçişini "izinsiz" olarak nitelendirilen İran'ın uyarısının ardından gemilerin rota değiştirdiği belirtildi. Tasnim ayrıca İran'ın kuzeybatısında, aralarında iki yabancı uyruklu kişinin de bulunduğu kişileri casuslukla itham ederek tutukladığını açıkladı. Uyrukları açıklanmayan yabancıların Starlink gibi uydu ekipmanları ithal etmekle suçlandığı ifade edildi.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD'nin İran limanlarına ve sahillerine uyguladığı ablukayı ateşkes ihlali olarak değerlendirdi. Bekayi, abluka için “kanunsuzca ve suç” ifadelerini kullandı. ABD-İRAN MÜZAKERELERİ ABD- İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a saldırılarıyla başlayan savaşta 8 Nisan'da sağlanan geçici ateşkesin ardından Tahran ve Washington, 11 Nisan'da Pakistan'da kalıcı ateşkes için görüşmeler yapmıştı. Yaklaşık 21 saat süren görüşmelerden sonuç çıkmamıştı. İranlı yetkililer, müzakerelerde ortak bir çerçeveye ve anlaşmaya varılamamasının nedeninin ABD'nin "aşırı talepleri" olduğunu belirtmişti. Diğer yandan İran, dün Hürmüz Boğazı'nı tüm ticari gemilerin geçişine açmış ancak ABD İran'a "deniz ablukası" uygulamaya devam edeceğini duyurmuştu. İran, bunun üzerinden Hürmüz Boğazı'ndan geçişlere yeniden kısıtlamalar getirdiğini açıklamıştı.