Diyarbakır’da okul öncesi ve ilkokul seviyesindeki çocukların teknolojiye aşırı bağımlılığı, eğitimciler ve uzmanlar tarafından endişeyle karşılanıyor. Özellikle günlük ekran süresinin 10 saati aşması, çocukların hayal gücü, iletişim yetenekleri ve sorumluluk duygusunu olumsuz etkiliyor.
Milli Eğitim müfettişinin yaptığı okul öncesi kurumlar denetiminde hazırlanan raporda, çocukların oyun kurma becerilerinde ciddi düşüş yaşandığı belirtildi. Raporda, “Çocuklar kendi aralarında oyun kurmakta yetersiz kalıyor. Öğretmenlerin oyun kurallarını net belirlemesi halinde oyun oynayabiliyorlar. Ancak 10 çocuk bir araya gelse bile ortak bir oyun sürdüremiyor.” ifadelerine yer verildi.
23 yıllık okul öncesi öğretmeni Ayşen Taş, çocuklardaki değişimi şu sözlerle anlattı:
“Teknolojinin hızla gelişmesiyle her evde birçok dijital cihaz bulunuyor. Çocukların bireysel cihaz kullanımı artınca, düşünme ve hayal gücü zayıfladı. Bilgisayar oyunları hazır kurallarla oynandığı için çocuklar yaratıcılıklarını kullanmak yerine verilen yönergelere bağlı kalıyor. Beş çocuk bir araya geldiğinde onlarca oyun seçeneği olmalı, ancak çocuklar sıkılıp yönlendirme bekliyor. Bu durum iletişim becerilerini de olumsuz etkiliyor.”
“Teknolojinin hızla gelişmesiyle her evde birçok dijital cihaz bulunuyor. Çocukların bireysel cihaz kullanımı artınca, düşünme ve hayal gücü zayıfladı. Bilgisayar oyunları hazır kurallarla oynandığı için çocuklar yaratıcılıklarını kullanmak yerine verilen yönergelere bağlı kalıyor. Beş çocuk bir araya geldiğinde onlarca oyun seçeneği olmalı, ancak çocuklar sıkılıp yönlendirme bekliyor. Bu durum iletişim becerilerini de olumsuz etkiliyor.”
Taş ayrıca kalem tutma, yazma gibi temel motor becerilerde de çocukların güçlük çektiğine dikkat çekti:
“Dokunmatik ekran kullanımının yaygınlaşması çocukların el becerilerini zayıflatıyor. Ödevlerin velilere WhatsApp üzerinden gönderilmesi ise sorumluluk bilincini azaltıyor. Teknoloji, çocukların üretkenliğini değil, onları oyalayan bir araç haline geldi.”
“Dokunmatik ekran kullanımının yaygınlaşması çocukların el becerilerini zayıflatıyor. Ödevlerin velilere WhatsApp üzerinden gönderilmesi ise sorumluluk bilincini azaltıyor. Teknoloji, çocukların üretkenliğini değil, onları oyalayan bir araç haline geldi.”
İletişim uzmanları ise ailelere uyarıda bulunarak, çocukların teknoloji kullanımının mutlaka sınırlandırılması gerektiğini vurguluyor. Uzmanlar, günlük ekran süresinin belirli bir süre ile sınırlandırılması, ebeveyn kontrolünde içerik seçimi, bireysel cihaz kullanımının kısıtlanması ve fiziksel aktivitenin desteklenmesinin önemine dikkat çekiyor.
Uzmanlar ayrıca, ödevlerin çocuklara verilmesi gerektiğini hatırlatarak şunları söylüyor:
“Eskiden çocuklar ödevlerini defterlerine yazar, sorumluluk geliştirirdi. Şimdi ise ödevlerin velilere gönderilmesi, çocukların kendi sorumluluklarını almasını engelliyor. Bilinçli nesiller yetiştirmek için öncelikle bilinçli ebeveynlere ihtiyaç var.”
“Eskiden çocuklar ödevlerini defterlerine yazar, sorumluluk geliştirirdi. Şimdi ise ödevlerin velilere gönderilmesi, çocukların kendi sorumluluklarını almasını engelliyor. Bilinçli nesiller yetiştirmek için öncelikle bilinçli ebeveynlere ihtiyaç var.”
Sonuç olarak, uzmanlar teknolojinin doğru kullanılmadığı durumlarda çocukların düşünme, üretme ve sosyal becerilerinin zarar gördüğünü belirtiyor. Ailelerin ve eğitim kurumlarının bilinçli yönlendirmeleriyle çocukların hayal gücünün, iletişim becerilerinin ve sorumluluk bilincinin yeniden güçlendirilmesi gerektiği vurgulanıyor.