Selçuklu Üniversitesi arşivlerinde yer alan bilgilere göre, Osmanlı’nın son döneminde Diyarbakır’da toplam 33 mahalle çeşmesi bulunuyordu.
İnönü Üniversitesi’nde hazırlanan bir doktora tezinde ise 1869-1905 yılları arasında kent genelinde 64 çeşmenin aktif olarak kullanıldığı belirtiliyor.
Sur İçindeki Çeşmeler 500 Yılı Aşkın Tarihe Sahip
Diyarbakır’ın Sur ilçesinde bugün ayakta kalan birçok çeşmenin 500 yıldan fazla geçmişe sahip olduğu biliniyor.
Osmanlı döneminde “temizlik imandandır” anlayışıyla hemen her sokak başında yer alan bu çeşmeler, mahalle kültürünün, toplumsal yaşamın ve İslam geleneğinin önemli bir parçasıydı.
Suyun öneminin Osmanlı’da en ön sıralarda gelmesi nedeniyle çeşmeler hem sosyal hem dini yaşamın merkezinde yer alıyordu.
Vatandaşlardan Yetkililere Çağrı: “Bu Tarih Gölgede Kalmasın”
Sur’da yaşayan vatandaşlar ve esnaflar, tarihi çeşmelerin günümüzde kullanılmayan, kırık, musluksuz, yazı yazılmış ve çöp içinde bırakılmış haline tepki gösteriyor.
Bölge sakinleri şöyle konuştu:“Bu çeşmeler bir tarihi, bir medeniyeti, bir kültürü ve İslamiyet’i simgeliyor. Muslukları yok, üzerlerine yazılar yazılmış, bazısı çöp içinde. Bu hali görmek bizleri üzüyor. Tarihimize gölge düşmesin, onarılsın istiyoruz.”
Vatandaşlar, her bir çeşmenin büyük bir medeniyetin ihtişamını yaşattığını belirterek, “Çeşmeler yenilensin, yeniden tarihine yakışır şekilde görünsün.” diyerek yetkililere seslendi.
Sur İlçesi, Tarihi Yapılarıyla Turizmin Gözde Merkezlerinden
Tarihi konakları, hanları, sokak dokusu ve Osmanlı döneminden kalan mahalle çeşmeleriyle Sur ilçesi, Diyarbakır’ın hem turizm hem ticaret açısından en önemli merkezlerinden biri olmayı sürdürüyor. Ancak vatandaşlar, bu tarihi değerlerin korunması için daha fazla çalışma yapılması gerektiğini vurguluyor.