Sedat IRMAK
Dünya KOAH Günü kabul edilen 16 Kasım günü münasebetiyle halk arasında kronik bronşit olarak bilinen Kronik obstrüktif akciğer hastalığının belirtileri, hastalığı tetikleyen etkenler ve tedavi süreci konularında açıklamalarda bulunan Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Bölümü Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Abdurrahman Şenyiğit, sigaraya dikkat çekti.
Daha çok kış aylarında belirtilerini gösteren ve kronik bronşit olarak bilinen KOAH'ın sigara ile olan bağlantısını aktaran Şenyiğit, "Kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) halk arasında kronik bronşit hastalığıdır. Bunun iki alt grubu vardır. Genelde kış aylarında kendini öksürük, balgam, nefes darlığıyla gösteren ve yaz aylarında biraz daha rahat bir seyir izleyen bir akciğer hastalığıdır, sigaraya bağlı meydana gelen kronik bronşittir." dedi.
"Kronik bronşit oluşumunda pasif içicilikte önemlidir"
Esas bulguları olarak özellikle soğuk havalarda artan nefes darlığı, sabahları artan balgam, öksürük ve hırıltılı solunum şeklinde kendini belli ettiğini ifade eden Şenyiğit, "Bu genelde yıllar boyunca böyle devam eder ve sigara içtikçe bu şikayetler gittikçe artar. Dolayısıyla kronik bronşitte eğer sigara bırakılmazsa kendi bulgularında artış gösteren bir tanı olarak karşımıza çıkmaktadır. Etken en fazla sigaradır. Bu hem aktif hem de pasif sigara içimi şeklinde olabilir. Yani eşi sigara içen bir kadında bazen kronik bronşit meydana gelebiliyor. Dolayısıyla pasif içicilikte kronik bronşit oluşumunda önemlidir." ifadelerini kullandı.
Sigaranın yanı sıra KOAH'ı etkileyen diğer faktörlere de değinen Şenyiğit, şunları söyledi:"Kırsal kesimde gördüğümüz özellikle tandır ekmeği pişiriminde o dumana maruz kalmak ve gençlerimiz arasında çok yaygın olan nargile içimi KOAH için risk teşkil etmektedir. Günümüzde bir nargile içimi, 5 paket sigarada ne kadar yabancı madde varsa hepsini vücuda aldırdığı kabul edilmektedir. Dolayısıyla nargile sigara içiminden daha zararlı bir alışkanlıktır, uzak durulmalıdır."
Şenyiğit, "Bunların yanı sıra elektronik sigara çıktığında 'zararı yoktur' denilse de bugün çok iyi biliyoruz ki vücutta zararlı etkiler oluşturmaktadır. Aynı şekilde ailede kronik bronşit varsa diğer aile fertlerinde de KOAH meydana gelebilmektedir. Yine hava kirliliği bu tür vakalarda önemli bir etken olarak görülmektedir. Bu hastalığın ilerlemesi maalesef engellenememektedir. Sadece sigara veya maruziyetten uzaklaştırıldığı zaman hastalık olduğu yerde durabilir. KOAH tedavi edilebilir bir hastalık olarak geçmektedir ama esasında semptomları tedavi edilebilir bir hastalıktır." diye belirtti.
"KOAH tedavisinde verilen ilaçlar kullanılabilir, herhangi bir zararı yoktur"
Bazen reklamlarda akciğer temizlediği iddia edilen ilaçların satıldığını söyleyen Şenyiğit, bu tür iddialara asla itibar edilmemesi gerektiğinin altını çizerek kronik bronşitin en önemli tedavisinin sigarayı bırakmak olduğuna dikkat çekti.
KOAH'ınteşhis ve tedavi sürecini aktaran Şenyiğit, "Teşhisi kolaydır. Teşhisi için solunum fonksiyon testi yaparız. Akciğer filmi ve kanlara bakar, ona göre teşhis koyar ve tedavisine başlarız. Tedavisinde halk diliyle bazı fısfıslar vermekteyiz. Bunlar çok etkili ilaçlardır. Bazen hasta gelip bunu kullanmadığını, alışkanlık yapabileceğini ve dolayısıyla zararlı olabileceğini söylüyor. Asla öyle bir şey yoktur. Bu tür ilaçlar kullanılabilir, herhangi bir zararı yoktur." şeklinde konuştu.