Gaziantep, Siirt, Şanlıurfa derken Diyarbakır’da da fıstık hasadında start verildi. Diyarbakır’ın birçok arazisinde kolaylıkla yetişebilen fıstık ağacı fidesi dikimine çiftçiler ağırlık vermiş bulunmakta. Kentte fıstık ormanlarının oluşmasıyla Diyarbakır ekonomisine 3 organize sanayinin ihracatına denk gelebilecek ihracat söz konusu olacak.
Diyarbakır Fıstığı Üreticiler Birliği Başkanı Celalettin Birtane, Türkiye’de fıstık üretiminin yüzde 95’inin Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yapıldığını belirtti.
Fıstık üretimini yaygınlaştırmak için Diyarbakır’da 30 bin adet fidenin çiftçilere dağıtıldığını hatırlatan Birtane, “Dünya fıstık üretiminin yüzde 95’i 3 ülkede olabiliyor. Bu ülkeler Amerika Birleşik Devletler (ABD), Türkiye ve İran’dır. Dolayısıyla Türkiye’de üretimin yüzde 95’i de Güneydoğu Anadolu Bölgesinde olmaktadır. Fıstık üretimi yapılan iller arasında Diyarbakır en geride kalanlardandır. Diyarbakır’da son 2-3 yıldır fıstık dikimini yaygınlaştırmak amacıyla 30 bin adet fide hibe olarak çiftçilere dağıtımını yaptık. Arkasında takibini yapıp, alana gidip fıstığın gelişim düzeyini, verimliliğini öğrendik. Diyarbakır’da son 2-3 yıldır ciddi bir farkındalık oluştu. İnsanlar endüstriyel ve tahıla elverişsiz arazilerin hepsine fıstık ağacı fidesi dikimine ağırlık vermiş bulunmaktadır” dedi.
Fıstık ağacının 300 yıl ömrü var
Diyarbakır’ın kırsal alanı çok fazla olduğunu ifade eden Birtane, "Ovadaki arazilerde kısmen endüstriyel tarıma veya tahıla elverişli olmayan alanlar var. Dolayısıyla bu alanların tümünü 10 yıllık süre içerisinde eğer fıstık ormanlarına dönüştürebilirsek ciddi ve yerinde bir istihdam oluşturmuş olacağız. Burada en az 90 bin kişinin istihdamı söz konusu olacaktır. Bu da Diyarbakır ekonomisine belki 3 organize sanayinin ihracatına denk gelebilecek bir ihracat söz konusu olacak. En önemlisi de fıstık ağacının 300 yıl ömrü olduğu için Diyarbakır iklimine mikro düzeyde bir katkısı olacak” diye konuştu.
Diyarbakır’ın Çınar ve Bismil ilçelerinde fıstık üretiminin daha fazla yapıldığını söyleyen Birtane, şunları söyledi:
“Biz, sadece fidenin hibe olarak dağıtımı yönünde hem yerel hem merkezi hükümetten nereden destek alabiliyorsak bunları devreye sokup süreci bu şekilde götüreceğiz. Çınar ve Bismil ilçemizin bazı kısımlarında menengiç ağacını aşılayarak elde edilen alanlar var. Bu bahsettiğim yerlerde 8-10 hasat yapılıyor. Fıstık ağaçları 7 yaşından sonra ürün veriyor. Dolayısıyla Çınar’da hasat başladı. Diyarbakır’ın toprak yapısı hem verimlilik açısından hem de kalite açısından fıstık üretiminde ilk sırada yer alabilecek bir ildir. Diyarbakır’da bu işin daha hızlı yaygınlaşması ve daha iyi bakılması, daha fazla alana fıstık dikimi için bakım desteğinin verilmesi gerekiyor. Yani ilk 7 yıl ağaç başına geri ödemeli olmak kaydıyla ama faizsiz destek verilsin diyoruz. Bu destek olduğu takdirde Diyarbakır’da fıstık üretiminin daha hızlı alana yayılacağı ve bu sektöre çok daha yoğunlaşma oluşacak.”