Tarımı ilk yapılan bitkiler germik ve siyez buğdayı

Malatya İnönü Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Burhan Ulaş, tarımı ilk yapılan bitkilerin germik ve siyez buğdayı, arpa, mercimek, nohut, keten ve bezelyeler olduğunu söyleyerek, “Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde Göbekli Tepe, Demir Köy ve Körtik Tepe’de aynı tarz yerleşmeler tespit edildi" dedi. İnönü Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Burhan Ulaş’ın konuşmacı olarak katıldığı “Anadolu’nun Tarım Kültürüne Arkeobotanik Bir Bakış: Anadolu’daki İlk Çiftçiler Tarihi Nasıl Değiştirdi?” konulu konferans, İnönü Üniversitesi Güney Asya Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi’nde düzenlendi. Konferansta Doç. Dr. Burhan Ulaş, iklimsel değişikliklerin ve beşerî faktörlerin de etkisiyle tarımın gittikçe gelişen ve önem kazanan bir alana dönüştüğüne değindi. Makro kalıntılar üzerine araştırmalar yaptığını ve makro kalıntıların da tohumlar ve ağaç kabukları olmak üzere ikiye ayrıldığına değinen Ulaş, uzmanlık alanının tohumlar olduğunu ve bu konuda araştırmalar yaptığını belirtti. Arkeobotanik araştırmada, arazi çalışması, yüzdürme aşaması ve laboratuvar çalışmaları olmak üzere 3 tane aşamanın olduğuna dikkat çeken Ulaş, konu hakkında konferansta yer alan katılımcıları bilgilendirdi. İlk Natufyan yerleşmesinin İsrail, Filistin ve Ürdün bölgesinde olduğunu ve yaklaşık olarak günümüzden 23 bin yüzyıl öncesine ait olduğunun tahmin edildiğini dile getiren Ulaş, Natufyanların yaklaşık 3x6 metre ebatlarında ortalarında ya dikdörtgen ya da yuvarlak ocakların bulunduğu sadece içine girip uyuyabileceğimiz küçük taş temelli yapılar olduğunu söyledi. Ulaş, Natufyanlar hakkında da, “Yaklaşık olarak M.Ö. 10 binli yıllarda yok oldu ve bu tarihten sonra bu tarz yerleşmeler yakın doğuda görülmeye başlandı. Bunlardan biri de Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde Göbekli Tepe, Demir Köy, Körtik Tepe’de tespit edildi. Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ndeki yarı göçebe topluluklar beslenme alışkanlıklarında yabani tohumlardan çok yabani badem ve yabani fıstık ön planda oldu" şeklinde ifadeler kullandı. Ulaş, tarımı ilk yapılan bitkilere değinerek bunların germik ve siyez buğdayı, arpa, mercimek, nohut, keten ve bezelyeden oluştuğunu sözlerine ekledi.