Havaların ısınmasıyla birlikte Diyarbakır’da baharın simgelerinden biri olarak kabul edilen çiriş otu, semt pazarlarında yeniden satışa sunuldu. Doğada kendiliğinden yetişen ve yalnızca kısa bir dönem toplanabilen bu bitki, hem vatandaşların hem de kente gelen ziyaretçilerin ilgisini çekiyor.
Bölgedeki esnaflar, çiriş otunun tamamen doğal ortamda yetiştiğini belirterek, “Bu bitki özellikle yüksek rakımlı dağlık alanlarda kendiliğinden çıkar. Ekimi yapılmaz, bu yüzden marketlerde ya da manavlarda sürekli bulunmaz. Halk arasında ‘dağ pırasası’ ya da ‘gulik’ olarak da bilinir. Talep her yıl artıyor” ifadelerini kullandı.
Türkiye’nin farklı bölgelerinde çeşitli isimlerle anılan çiriş otu; Doğu ve Güneydoğu Anadolu başta olmak üzere İç Anadolu’nun yüksek kesimlerinde de görülüyor. Karların erimesiyle birlikte yüzeye çıkan bitki, özellikle nisan ayı boyunca toplanıyor.
Hasat süresinin oldukça kısa olması nedeniyle çiriş otu, genellikle mart sonu ile mayıs ortası arasında tezgâhlarda yer alabiliyor. Uzmanlar ise bitkinin en lezzetli ve besleyici halinin, çiçek açmadan önce toplanan dönemi olduğunu belirtiyor.
Pazarlarda kilosu 200 ila 500 lira arasında değişen çiriş otu, ürünün temin edildiği bölgeye ve toplama koşullarına göre farklı fiyatlardan satışa sunuluyor. Vatandaşların bir kısmı ürünü denemek için az miktarda satın alırken, esnaflar çiriş otunun yemeklerde, kavurma ve salatalarda sıkça kullanıldığını ifade ediyor. Ayrıca dondurularak uzun süre saklanabildiği de belirtiliyor.
Sadece mutfaklarda değil, halk arasında “şifa deposu” olarak da bilinen çiriş otunun bağışıklık sistemini güçlendirdiği, idrar yolu rahatsızlıklarına iyi geldiği ve cilt sağlığını desteklediği yönünde yaygın bir inanış bulunuyor. Bunun yanında eklem ağrılarına ve bazı kadın sağlığı problemlerine karşı da destekleyici etkileri olduğu ifade ediliyor.
Kısa ömürlü bir doğa ürünü olan çiriş otu, yaklaşık bir ay süren hasat döneminin ardından sertleşerek tüketim özelliğini kaybediyor. Bu nedenle bahar aylarında pazarlarda sınırlı süreyle bulunabilen ürün, Diyarbakır’da mevsimin en dikkat çeken doğal lezzetleri arasında yer alıyor.
