Brusella, temel olarak beslenme; Enfekte olan hayvanların çiğ etlerinin veya pastörize edilmemiş süt ve süt ürünlerinin tüketilmesi, solunum yoluyla; Bakteri hava yoluyla hayvanlardan insanlara taşınarak ve açık yaradan temas yoluyla; Kasaplar gibi hayvanların kanı ve çiğ etleriyle yoğun temas halinde olan kişilerde, cilt bütünlüğünün bozulduğu bölgelerden bulaşıyor.
Brusella ile ilgili İLKHA muhabirine konuşan Dâhiliye Uzmanı Dr. İncememet Sunal, hastalıktan korunma yolları, hastalığın tedavisi ve halkın, çiftçilerin, besicilerin bilgilendirilmesi için veterinerlere düşen görevleri anlattı.
"Brusella özellikle çiftçilerde, veterinerlerde, hayvan bakıcılarında, hayvanlarla uğraşan diğer insanlarda görülmektedir"
Sunal, "Brusella, hayvanlardan insana geçen Brusella bakterilerinden oluşan, bruselloz dediğimiz bir hastalıktır. Brusella; Enfekte olmuş hayvanların süt ve süt ürünlerinin insanlar tarafından çiğ veya yeterli pastörizasyona uyulmadan kullanılması sonucu oluşan bir hastalık. Özellikle brusellaya yakalanan insanlarda üşüme, ateş, vücut ağrısı, bel ağrısı, kilo kaybı görülebilir. Bu hastalıkta ateş özellikle öğleden sonra üşüme-titreme ile başlayan, gece zirveye ulaşan sonra terleme ile azalan, gündüz de geçen bir ateşle karakterize olan bir hastalık. Brusella mikrobunu kapmış olan hayvanların süt ve üt ürünlerinin hatta etlerinin de insanlarla teması sonucu oluşan bir hastalık. Ülkemizde özellikle Doğu Anadolu, Güneydoğu Anadolu, yer yer Marmara ve Trakya bölgesinde görülmektedir. Mastik dediğimiz hayvanların memelerinde iltihaba neden olan, bazı hayvanlarda düşüğe neden olan bir hastalık. Kasap gibi, hayvan yetiştiriciliği yapan insanlara da mukoza dediğimiz açık cilt bölgelerinden geçmektedir. Bu hastalık özellikle çiftçilerde, veterinerlerde, hayvan bakıcılarında, hayvanlarla uğraşan diğer insanlarda görülmektedir." dedi.
"Hastalığın çiftçilere, hayvancılıkla uğraşanlara anlatılması için veterinerlere önemli bir görev düşüyor"
Hastalıktan korunmanın çok önemli olduğunu, bunun için pastörizasyon kurallarına uymak gerektiğini hatırlatan Sunal, "Yani pastörize edilmiş, çiğ olmayan süt tüketmek gerekiyor. Veya sütü en az 60 derecede yarım saat kadar kaynatırsak 5 dakika içerisinde içerisindeki brusella mikrobu ölmektedir. Böylece sütü rahatlıkla içebiliriz. Onun için halka bu konuda mutlaka eğitim verilmeli, yerel çiftçilere bu konu mutlaka anlatılmalı. Çünkü brusella aynı zamanda ekonomik bir hastalık. Hayvanların kaybına neden olan, ekonomiye zarar veren bir hastalık. Bu hayvanların diğer hayvanlardan ayırt edilmesi ve gerekirse imha edilmesi gerekir. Bu nedenle ekonomik yönü de dikkate alınarak bu konuda çiftçilerimiz, insanlarımız eğitilmeli. Çiğ süt ve çiğ sütten üretilmiş krema, tereyağı ve peynir gibi ürünleri kesinlikle tüketmemeli. Ayrıca sütü mutlaka kaynatmalılar. Kaynatıldığı takdirde Brusella mikrobu ölmektedir. Ancak brusella mikrobu dondurma gibi ürünlerin içinde uzun süre canlı kalabilmektedir. Buzdolabı koşullarında da canlı kalabilmektedir. Burada veterinerlere önemli görev düşüyor. Veterinerler çiftçilere, hayvancılıkla uğraşan kişilere mutlaka anlatmalılar. Hijyen kurallarına uymalılar. İnsanların ya sütü pastörize edilmiş şekilde tüketmeleri ki en ideali odur veya kaynattıktan sonra tüketilmesini önermeliler. El hijyenine dikkat etmeliler. Hayvanların etleri ile uğraşan kasaplar da mutlaka eldiven gibi koruyucu önlemler almalılar. Hayvan ile temas ettikleri bölgelerde açık yaraların olmamasına dikkat etmeliler." diye konuştu.
"Brusella beyin ve kalp sistemini, hata böbrekleri dahi etkileyebilir"
Hastaneye yatışa gerek olmasa da tedavi edilmediğinde kronikleşebilen brusella hastalığına yakalananların mutlaka hastaneye başvurmaları gerektiğini vurgulayan Sunal, "Brusella tedavi edilmediği takdirde kronikleşebilen, uzun süre devam edebilen, beyin sistemini, kalp sistemini, böbrekleri dâhil etkileyebilen bir hastalık. Bu nedenle hastaların mutlaka hastaneye gitmeleri gerekir. Hastanede bununla ilgili bazı laboratuvar testleri yapılıyor. Testlerin sonucunda brusella tespit edilirse en az 6 hafta kadar sürecek bir tedavi uygulanıyor." şeklinde konuştu.