Diyarbakır’da Ramazan ayında meyan kökü şerbetine ilgi arttı. Ramazan ayının gelişiyle birlikte kentte hem manevi hem de kültürel atmosfer yeniden canlanırken, iftar ve sahur sofralarının vazgeçilmezlerinden biri olan meyan kökü şerbeti uzun bir aranın ardından yeniden tezgâhlardaki yerini aldı. Özellikle tarihi çarşılarda ve mahalle pazarlarında satışa sunulan meyan kökü şerbeti, Ramazan’ın ilk günlerinden itibaren yoğun talep görüyor.
Ramazan sofralarının “yerli kolası”
Diyarbakır’da yüzyıllardır tüketilen meyan kökü şerbeti, halk arasında “yerli kola” olarak anılıyor. Meyan kökünün suyla buluşmasıyla elde edilen koyu renkli içecek, özellikle Ramazan ayında iftar sofralarının vazgeçilmezleri arasında yer alıyor.
Kent esnafından Muhammed Batıbay, meyan kökü şerbetine olan ilgiyi şu sözlerle anlattı:“Diyarbakır’da meyan şerbeti, yüzyıllardır halk arasında ‘yerli kola’ olarak anılıyor. Meyan kökünün suyla buluşmasıyla elde edilen bu koyu renkli içecek, özellikle Ramazan ayında iftar sofralarının olmazsa olmazlarından biri. Halk arasında mideyi rahatlatıcı, susuzluğu giderici ve ferahlatıcı özelliğiyle bilinen meyan şerbeti, sıcak yaz günlerinde adeta bir serinlik kaynağı olarak görülüyor. Ramazan öncesi bardak ve şişede sunduğumuz meyan kökü şerbetini, şu anda iftarda ve sahurda tüketilmek üzere litrelik şişelerde ve poşetlerde de sunuma hazırlıyoruz.”
Meyan kökü şerbeti nedir? nasıl üretilir?
Son dönemde en çok araştırılan doğal içeceklerden biri olan meyan kökü şerbeti, 120 ila 150 santimetreye kadar büyüyebilen meyan bitkisinin kökünden elde ediliyor. Bitkisel bir şurup olarak bilinen meyan kökü şerbeti, geleneksel yöntemlerle hazırlanıyor.
Bir bardak kaynamış suyun içerisine 1 ila 1,5 tatlı kaşığı meyan kökü eklenerek 5-6 dakika demlenmeye bırakılıyor. Demlenen çay soğutularak tüketiliyor. İsteğe bağlı olarak bir çay kaşığı bal ya da bir çubuk tarçın ile tatlandırılabiliyor. Hazırlanan meyan kökü çayı hem aç hem de tok karnına içilebiliyor.
Faydaları ve dikkat edilmesi gerekenler
Halk arasında meyan kökünün iştah açıcı, hazmı kolaylaştırıcı ve idrar söktürücü özellikleri olduğu biliniyor. Kabızlığı giderdiği, nezle ve grip gibi rahatsızlıklarda faydalı olduğu ifade ediliyor. Ayrıca göğsü yumuşattığı, balgam söktürücü etkisi bulunduğu ve öksürüğü hafiflettiği belirtiliyor.
Vücuda serinlik verdiği düşünülen meyan kökü şerbeti, özellikle Ramazan ayında susuzluğu gidermesi ve ferahlatıcı etkisi nedeniyle yoğun talep görüyor.
Ancak uzmanlar, meyan kökü şerbetinin günde 2-3 bardaktan fazla tüketilmemesi gerektiğini vurguluyor. Özellikle hamileler, emziren anneler, yüksek tansiyon, kalp ve böbrek hastalığı bulunan kişilerin dikkatli tüketmesi öneriliyor.
Diyarbakır’da geleneksel lezzete yoğun talep
Diyarbakır’da Ramazan ayıyla birlikte geleneksel içeceklere yönelimin arttığı gözlemlenirken, meyan kökü şerbeti hem sahurda hem de iftarda tercih edilen içecekler arasında ilk sıralarda yer alıyor.
Kentte kültürel mirasın önemli bir parçası olarak görülen meyan kökü şerbeti, Ramazan boyunca tezgâhlarda ve ev sofralarında yerini almaya devam edecek.