Yüzyıllardır ayakta duran Diyarbakır Surları, sadece bir tarih mirası değil; aynı zamanda binlerce çocuğun oyun alanı, saklanma yeri ve hayal dünyası oldu. Sur ilçesinde büyüyen birçok kişi için sur dipleri, çocukluğun en özgür mekânı olarak hafızalara kazındı.
Bugün ise aynı taşların gölgesinde büyüyen çocukların oyunları değişti; mekân aynı kalsa da alışkanlıklar dönüşüyor.
Taş Arasında Saklambaç
60 yaşındaki Mehmet Y., 1970’li yıllarda surların hemen dibinde büyüdüğünü anlatıyor:“Akşam ezanına kadar sokaktaydık. Saklambaç oynardık, taşların arasına saklanırdık. Misket, topaç, uzun eşek… Sur dipleri bizim parkımızdı.”
O dönemlerde araç trafiğinin az olduğunu, çocukların mahalle kültürü içinde büyüdüğünü belirten Mehmet Y., “Herkes birbirini tanırdı. Bir komşu kızsa, diğer komşu sahip çıkardı” diyor.
Dijital Çağın Çocukları
Bugün aynı mahallede yaşayan 12 yaşındaki Yusuf ise oyun anlayışının değiştiğini söylüyor:“Arkadaşlarımla bazen top oynuyoruz ama genelde telefondan oyun oynuyoruz. Sur tarafına çok gitmiyoruz.”
Aileler de güvenlik ve trafik nedeniyle çocuklarını eskisi kadar sokakta serbest bırakmadıklarını ifade ediyor.
Mahalle Kültürü Zayıfladı mı?
Surların çevresindeki mahallelerde yaşayan ebeveynler, geçmişteki dayanışma kültürünün azaldığını düşünüyor. Çocukların artık daha çok apartman dairelerinde vakit geçirdiği, geleneksel sokak oyunlarının yerini dijital oyunların aldığı belirtiliyorlar.
Taşlar Tanık, Oyunlar Değişiyor
Yüzyılların tanığı olan surlar, kuşaklar arası değişimi sessizce izliyor. Bir zamanlar saklambaç çığlıklarının yankılandığı taş duvarların dibinde bugün daha sakin bir atmosfer hâkim. Ancak mahalle sakinleri, geçmişteki oyun kültürünün tamamen kaybolmadığını söylüyor. Özellikle yaz aylarında çocukların sur çevresinde yeniden top koşturduğu görülüyor.