Marmara Denizi’nde yaşanan 6.2’lik depremin ve artçı sarsıntıların ardından, binaların hasar görmesini önleyen sismik izolatörlü projelere ilgi arttı. Başta Japonya olmak üzere depremlerden etkilenen gelişmiş ülkelerde yaygın olarak kullanılan sismik izolatörler artık Türkiye’deki konut projelerinde kullanılmaya başlandı. Bursa’nın ilk izolatörlü konut projesini hayata geçiren Adiloğlu Grup Yönetim Kurulu Başkanı Muhammet Adiloğlu, alınacak tedbirlerin önemine dikkat çekti.
Bursa’daki Yapı Yaşam Fuarı’nda tanıtılan ’Sismik izolatörlü’ konut projesi ziyaretçilerin ilgi odağı oldu. Depremi simüle eden hareketli maket konutlar dikkatleri üzerine çekti. Bursa’nın ilk sismik izolatörlü konut projesini hayata geçiren Adiloğlu Grup Yönetim Kurulu Başkanı Muhammet Adiloğlu, deprem gerçeğiyle yaşamın hiçbir zaman unutulmaması gerektiğini söyleyerek, Bursa’da hayata geçirilen ilk sismik izolatörlü proje olan ’Cevher Cumalıkızık’a yaşanan son depremden sonra ilginin arttığını ifade etti.
İstanbul’da yaşanan 6.2 büyüklüğündeki depremin ardından sismik izolatörlü projelerin yoğun ilgi gördüğünü söyleyen Muhammet Adiloğlu, "Biz 6 Şubat Kahramanmaraş depreminden önce sismik izolatörlü proje çalışmalarımıza başlamıştık. 6 Şubat depreminden sonra bölgede yaptığımız incelemelerde sismik izolatörlerin ne kadar önemli olduğunu, orada binlerce yeni yapının kullanılmaz hale gelmesiyle gördük. Sismik izolatörler, bize can güvenliğinin yanında mal güvenliğini de sağlıyor. Bu sayede fırın, buzdolabı ve eşyalar deprem sonrasında düşmeden aynı şekilde yerinde duruyor. Sismik izolatörler aynı zamanda deprem esnasında sarsıntıyı sönümleyerek üçte bire kadar düşürüyor. Sismik izolatör olmayan bir binada yaşanan depremi üçte bir oranında hissetmiş oluyoruz. Bu konuda sismik izolatörlü projelerin yaygınlaşmasını ve farkındalık oluşması için proje başlattık" dedi.
Projelerde sismik izolatör kullanarak kentsel dönüşüm faaliyetleri gerçekleştirmek istediklerini belirten Adiloğlu, "Projemizi 1 yıl içerisinde tamamlayıp teslim edeceğiz. Bundan sonraki projelerimizde ağırlıklı olarak sismik izolatör kullanarak kentsel dönüşüm faaliyetleri gerçekleştirmek istiyoruz. İnşallah ülkemizde bunun önü açılır ve sismik izolatörlü konut projelerinin sayısı artar. Oluşturduğumuz yapay depremle bir bina olduğu gibi sallanırken sismik izolatörlü bir bina ise kendine özgün şekilde sallanıyor ve sarsıntıyı en az şekilde hissettiriyor. Bizim kullandığımız bu izolatörler yerli üretim ve aynı zamanda sürtünmeli izolatörler. Sismik izolasyonun birçok çeşidi var. Bunların şu an en kullanışlısı sismik izolatörler. Farklı tiplerde de sismik izolasyon sağlanabiliyor. Deprem öldürür diye alışılagelmiş bir şey var. Halbuki deprem öldürmez, yaşadığımız binalar öldürür. Yaşadığımız binalar deprem yönetilmeliğine uygun şekilde yapıldıysa can kaybını önlemiş oluyoruz. Sismik izolasyon ve sismik izolatörler kullanırsak can kaybını önlemenin yanında mal güvenliğini de sağlamış oluyoruz. Deprem esnasında en önemlisi korku. İstanbul depreminde vatandaşlar camlardan atladı. Depremin hissetme oranını düşürebilirsek bunlar yaşanmaz. En ufak yaralanma dahi olmadan aynı şekilde binamızı kullanmaya devam ederiz" şeklinde konuştu.
İstanbul depreminin ardından toplumun psikolojik olarak da etkilendiğini söyleyen Sismoteknik Kurucu Ortağı Prof Dr. Gökhan Özdemir, ise "Deprem, ortaya çıkarttığı sarsıntı sırasında enerjiyi bertaraf etmek için yolu üzerindeki yapılarda hasar oluşturarak o binaların titreşimini ve eğer yeterli mühendislik hizmeti almadıysa da yıkımına sebep oluyor. Ortaya çıkan enerjiyi belirli bir seviyede odaklayıp, inşaat mühendisliği tasarımını bütün hareketi orada olacak şekilde gerçekleştirirsek, binalarımızda herhangi bir titreşim nedeniyle oluşacak hasar olmayacağı için sadece küçük bir baş dönmesi hissedeceğiz. İstanbul’daki 6.2 büyüklüğündeki depremden sonra çok ciddi bir kaos yaşandı. Bu kaosun temel sebebi binalarda oluşan hasarlardan ziyade, depreme hazırlıklı olmayan toplumun psikolojik olarak da depremlerden etkilenir hale gelmiş olması. Buradaki temel prensip, artık depremle yaşamayı öğrenmek. Temel yöntemlerinden birisi de psikolojik olarak da bu işe hazırlıklı hale gelmek" dedi.
Sismik izolatör sayesinde deprem etkisini yüzde 80 oranında azaltıldığını söyleyen Özdemir, "Sismik izolatörün en büyük avantajlarından birisi bina içerisindeki eşyaların depremden sonra da aynı şekilde yerinde kalması. Çok kolay bir yöntem ve artık ülkemizde ciddi bir şekilde yaygınlaşmış durumda. Bu konuda öncülüğü yapan devletimiz hastanelerle birlikte bu işi zorunlu hale getirdi. Bu işin konutlarla birlikte halkın kullanımına da sunulacak hale geldiğini söyleyebiliriz. İzolatörler sayesinde depremde oluşacak yıkıcı etkileri yüzde 80 oranına kadar azaltabiliyoruz. 7.5 büyüklüğünde bir deprem olduğunda izolatör kullanırsak 3 büyüklüğünde hissedeceğiz. Binanın temeli ve üstü arasında bağlantıyı sağlayan izolatör arasında kayıcı bir yüzey bulunuyor. İzolatörlerin hareketi kayıcı malzeme sayesinde sönümlenen sürtünme enerjisiyle depremin etkisini azaltıyor. İzolatörlerin temel çalışma prensibi deprem sırasında ileri geri hareket ederek sürtünme yoluyla bizim binamızda oluşacak hasarı ortadan kaldırmak. İzolatörler, olabilecek en büyük deprem senaryosu gözetilerek tasarlandığı için hasar almaz. Deprem sonrasında yaşanabilecek mekanik bir arıza durumunda izolatörlerin yerinden çıkartılıp yenisiyle değiştirilmesi mümkün. Bu tarz yapıların projeleri bunlar gözetilerek hazırlanır" ifadelerini kullandı.
Kaynak: IHA