Diyarbakır’da yaz aylarının sonuna yaklaşılırken kışlık hazırlıkların en yoğun dönemlerinden biri yaşanıyor. Kentin özellikle Çınar ve Karacadağ çevresinde yetiştirilen domatesler, günün ilk ışıklarıyla başlayan yoğun mesainin ardından güneşe serilerek kurutuluyor.
Hava sıcaklıklarının 40 dereceyi aştığı kentte sürdürülen geleneksel yöntem, hem üreticiler hem de mevsimlik tarım işçileri için uzun ve yorucu bir çalışma gerektiriyor. Hasat edilen domateslerin bir bölümü kurutulmak ve satışa sunulmak üzere Diyarbakır kent merkezine getiriliyor.
Gün doğmadan iş başı yapıyorlar
Domates kurutma mesaisinde çalışan işçiler, sıcaklığın etkisini artırmadan önce çalışmaya başlıyor. Sabah saat 05.00 sıralarında başlayan çalışmada tarlalardan toplanan domatesler önce ayıklanıyor, ardından bıçakla ortadan ikiye kesiliyor.
Hazırlanan domatesler sentetik örtü ve kumaşların üzerine tek tek dizilirken, kurutma işleminin önemli aşamalarından birini ise tuzlama oluşturuyor. Tuzlanan domatesler günler boyunca doğrudan güneş altında bekletiliyor.
Kuruma sürecinin sağlıklı ilerlemesi için domatesler düzenli olarak kontrol ediliyor ve gerektiğinde çevriliyor. Sıcak hava ve güneş, işlemin daha kısa sürede tamamlanmasına yardımcı olurken, ortaya çıkan ürün kış aylarında yemeklerde ve kahvaltı sofralarında kullanılıyor.
Eylül sonuna kadar devam ediyor
Diyarbakır’ın geleneksel mutfak kültüründe önemli bir yere sahip olan kurutulmuş domates hazırlığı, yaz mevsiminin sonuna kadar devam ediyor. Özellikle Eylül ayının sonlarına doğru kurutma çalışmalarının tamamlanmasıyla ürünler satışa hazır hale getiriliyor.
Güneşte kurutulan domatesler yalnızca kentteki sofralarda tüketilmiyor. Diyarbakır’da hazırlanan kurutulmuş ürünlerin farklı pazarlara gönderildiği, başta ABD ve bazı Avrupa ülkeleri olmak üzere yurt dışına da ulaştığı belirtiliyor.
Böylece yaz sıcağında başlayan yoğun mesai, kış aylarında sofralara ulaşan geleneksel bir lezzete dönüşürken bölgedeki üreticilere ve tarım işçilerine de ekonomik katkı sağlıyor.